Thăm phòng tranh tượng Điềm Phùng Thị

Thăm phòng trưng bày tranh tượng  Điềm Phùng Thị

 

Người đàn bà và 7 mẫu tự

 

 

 

Một sáng xuân

Huế trời trong vắt

Bóng xà cừ lọc nắng đong đưa

Những bức tượng nô đùa trong vườn sỏi

Lấp lánh nụ cười Điềm Phùng Thị đâu đây...

 

Bấy trẻ vô tư cười nói

Hai người bạn nhỏ to

Người phụ nữ địa cầu nặng nhọc

5 đô vật gặp nhau khệnh khạng khoe tài

Đây công chúa Huyền Trân sánh vai cùng Chế Mân hoang dã.

Chiến tranh còn lại những cụt què trong mảnh sắt cong queo...

Thời gian hằn dấu lên mặt nạ người những địa đồ bí ẩn...

 

Phòng tượng lặng im nghe nhịp đập cuộc đời

Chỗ kia máu chảy chỗ này bình yên

Sự tĩnh lặng trang nghiêm bên niềm vui reo múa

Tất cả xoay vần trong 7 mô-đun ngữ nghĩa

Thoát thai từ người đàn bà nhỏ bé có nụ cười bao dung...

 

Phòng trưng bày nhỏ bé mà bước chân sải dài

Tôi đi hoài không hết

Vòng quay sự sống luân hồi...

 

              
 

Huế 13 tháng 3 năm 2008

 

 

Tôi vừa có dịp ra Huế và ghé thăm Phòng trưng bày tranh tượng  của bà Điềm Phùng Thị. Xin trích giới thiệu đôi nét về bà.

Bà là một nhà điêu khắc tên thật là Phùng Thị Cúc. Bà sinh ngày 18/8/1920 tại làng Châu Ê xã Thủy Bằng ven đô Huế nhưng quê gốc là Hà Tĩnh mồ côi mẹ từ lúc 3 tuổi bà theo cha sống ở Tây Nguyên. 6 tuổi đã theo cha sống khắp các tỉnh vùng cao nguyên trung phần ròng rã 9 năm rồi mới về Huế học tiểu học. Năm 1946 tốt nghiệp nha khoa tại trường Đại học Y Khoa khóa đầu tiên của Nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa. Toàn quốc kháng chiến bà ra vùng tự do phục vụ cho cách mạng. Vì một cơn bạo bệnh Phùng Thị Cúc được đưa sang Pháp điều trị. Tại Pháp sau khi khỏi bệnh Phùng Thị Cúc tiếp tục học và tốt nghiệp nha khoa của Pháp từ đây Phùng Thị Cúc đã kết hôn với người đồng nghiệp (ông Bửu Điềm). Tên Điềm Phùng Thị ra đời từ đó. Mãi đến năm 30 tuổi bà mới đến với nghệ thuật điêu khắc. Vào năm 46 tuổi bà có cuộc triển lãm đầu tiên và sự đón nhận nồng hậu của công chúng Pháp đã khiến bà trở thành nhà điêu khắc Điềm Phùng Thị. Rồi liên tục sau đó là hàng chục cuộc triển lãm quy mô của Điềm Phùng Thị được tổ chức khắp nước nuước Pháp Đức Ý Đan mạch Thụy Sĩ... 36 tượng đài của bà được đặt khắp lãnh thổ nước Pháp. Tên tuổi của Điềm Phùng Thị đã nổi danh khắp châu Âu. Giáo sư Maydy Máenier - Đại học Paris I  đã nhận xét hết sức tâm huyết về Điềm Phùng Thị: “... Lần đầu tiên không cầu kỳ chuộng lạ hương xa một nhà tạc tượng - trong số biết bao nhà tạc tượng từ Viễn Đông đến Paris - giành được chỗ đứng cho châu Á ngay trong lòng ngành điêu khắc rất hiện đại của Paris... Sự đơn giản hóa cao độ và tinh tế các hình thể hiếm có tinh khiết đan xen nhau đã trực tiếp dự báo rõ rệt đặc điểm sau này của nghệ thuật Điềm Phùng Thị một phong cách sáng tạo độc đáo...”. Cái độc đáo riêng biệt của Điềm Phùng Thị là việc bà sáng tạo ra một nghệ thuật điêu khắc trên cơ sở lắp ghép và biến tấu 7 mô-đun. Nhà phê bình nghệ thuật Ray Mond Cogniat gọi là mẫu tự. Còn giáo sư Trần Văn Khê thì gọi là 7 nốt nhạc. 7 chữ cái ấy tiền thân là những mẫu gỗ thừa mà người ta vứt đi trong xưởng mỹ thuật của trường nghệ thuật thực hành. Những mẫu gỗ thừa hình vuông chữ nhật hình thang... ngẫu nhiên nhưng là cả một thế giới hình tượng hết sức sinh động qua con mắt của Điềm Phùng Thị. Từ trong đống những mẫu vụn ấy bà đã chọn ra được 10 ký hiệu rồi qua quá trình tiến hóa dưới bàn tay khéo léo và tài hoa của Điềm Phùng Thị bảng mẫu tự ấy đã cô đọng lại với 7 chữ cái. Từ hình người chấp tay thêm vào mấy mô-đun thành một ông quan xoay qua xoay lại thành người phụ nữ lật ngược lật xuôi thành bông hoa... Với 7 chữ cái độc đáo đó Điềm Phùng Thị đã lắp ghép đã biến hóa thành muôn vàng hình tượng: Thành một thế giới Điềm Phùng Thị đậm đặc phong vị và triết lý phương Đông... Năm 1991 bà cùng với Ziao Wou Ki - họa sĩ trừu tượng nổi tiếng người Trung Quốc là 2 nghệ sĩ được đứng vào danh sách những tài năng lớn của nghệ thuật thế kỷ XX trong từ điển Larousse. Năm 1992 Điềm Phùng Thị được bầu làm Viện sĩ Thông tấn Viện hàn lâm khoa học văn học và nghệ thuật châu Âu.Những năm cuối đời bà về nước nhiều lần và tổ chức các cuộc triển lãm tại thủ đô hà Nội Huế TP Hồ chí Minh.. Tháng 2-1994 nhà trưng bày nghệ thuật Điềm Phùng Thị (với 175 tác phẩm) đã khánh thành tại biệt thự số 1 - Phan Bội Châu-Huế. Giới văn nghệ sĩ trong nước đã xem đó là một sự kiện trọng đại của nghệ thuật Việt nam.. Như đoán trước ngày ra đi ở tuổi 81 bà công bố tặng toàn bộ tài sản nghệ thuật của mình cho thành phố Huế.

VKN

Anh Trường Mỡ

Tưởng được xem tượng với xem tranh
______
Xin lỗi các anh. Nhẽ ra phải đưa hình ảnh tranh tượng giới thiệu Ngân chỉ đưa ra những cảm nhận của riêng mình. Hẹn các anh dịp khác. Cảm ơn anh TM nhé !

VKN

Anh Ngvanan

Phòng trưng bày này trưng bày khoảng một nửa tác phẩm của bà số còn lại vẫn đang nằm trong kho chờ mở rộng khu trưng bày. Ảnh về tranh tượng Điềm Phùng Thị có rất nhiều người chụp chụp rất đẹp và cũng khá phổ biến nên Ngân không post lên. Thôi hẹn anh dịp khác gần đây vậy !

Trường mỡ

Gửi chị VKN
**
Tưởng được xem tượng với xem tranh
ai dè một bài thơ mát lành
Thêm kính thêm yêu Điềm Phùng Thị
Và kìa!
ảnh tác giả rõ xinh!

ngvanan

Bài thơ thật thanh khiết. Tiễc là không có ảnh các tác phẩm của ĐPT. Có thể là không được chụp ảnh khi xem triển lãm ? Tôi có được xem một số nhỏ các tp của Bà.

VKN

Anh Nguyễn Đức Đát

Anh trai hay thật là hay
Thơ không khen ngợi lại bày khen xinh !
Xinh thì cũng chẳng bằng ai
Thơ thì cũng một vài bài đọc chơi...
Anh hai đã có đôi nhời
Cô em cũng ráng để thời anh vui.

Nguyễn Đức Đát

Gửi Kim Ngân

Nhìn ảnh buộc phải thốt lên: - Em xinh quá !

VKN

Mắt nâu chân dài

Được hoa hậu người mẫu đến thăm thật quý quá ! Cảm ơn bạn đã nhận xét tốt cho bài thơ vụng dại mới viết xong.

VKN

Anh Chu Hoàng Đức

Cảm ơn anh luôn chia sẻ cùng Ngân nhữgn bài thơ mới viết !

chu hoang đức

bạn không dằngtay thì minh cứ viết
có gì đâu mà sợ xoá com men
về vỹ dạ là một trời cách biệt
em xa rồi--- anh hoá tượng đồng đen

matnauchandai

Góp ý

Mình đã nghe về ĐPT lâu rồi hôm nay được NG giới thiệu thêm quả là mở mang. Bài thơ cũng khá chuẩn. Lần đầu tiên vào blog của bạn vui lắm. Hẹn gặp lại nhé.